sobota 22 stycznia 2022 imieniny Anastazego i Wincentego 1863 - Wybuch powstania styczniowego
Do końca roku pozostało: 0 dni
Geografia
Interaktywna mapa szkół
Język polski Historia WOS Sztuka (plastyka i muzyka) Języki obce Religia i etyka
Matematyka Fizyka i astronomia Chemia Biologia Przyroda Geografia Technika Informatyka
Przedmioty zawodowe WF Ścieżki edukacyjne Wychowanie przedszkolne Nauczanie zintegrowane Więcej
Podróż w krainę zimna

Skala temperatur

Jak to jest, gdy robi się naprawdę zimno?

Wyobraźmy sobie, że robi się coraz zimniej i zimniej ... Czy potrafimy opowiedzieć co będzie się wtedy działo z naszym otoczeniem, z przedmiotami i materiałami, które nas otaczają? Sprawdźmy to:



+20ºC


Jest „COOL” :)

+15ºCTrzeba włożyć sweterek

+10ºCWoda w szklance robi się coraz gęstsza (ma coraz większy ciężar właściwy)

+5ºCUbierzmy się jeszcze cieplej :)

+4ºC

Woda w szklance zachowuje się dziwnie – osiągnęła maksymalną gęstość i przy dalszym obniżaniu temperatury robi się coraz rzadsza. Jest to wyjątkowa właściwość wśród cieczy, inne ciecze gęstnieją coraz bardziej z dalszym spadkiem temperatury (np. olej).

0ºCWoda zaczyna zamarzać – pojawia się lód. Ponieważ najzimniejsza woda jest rzadsza (czyli lżejsza) od trochę cieplejszej, wypływa na powierzchnię i tam zaczyna zamarzać tworząc powierzchnię lodu. Tylko woda zamarza od góry. Inne ciecze (np. olej) są najcięższe w najniższej temperaturze i dlatego zamarzają od dołu. Zjawisko to ma fenomenalne znaczenie dla przyrody (np. dzięki niemu nie zamarzają całkowicie jeziora – na dnie utrzymuje się warstwa nie zamarzniętej wody o temperaturze około 4ºC).

- 2ºC

Czy jest możliwe że w tej temperaturze może jeszcze istnieć woda w stanie ciekłym? Okazuje się, że tak. Możemy do tego wodę zmusić – ponieważ lód ma większą objętość niż taka sama ilość wody – musi mieć „miejsce” żeby powstać. Jeżeli wytworzymy odpowiednio duże ciśnienie lód nie „będzie miał siły” żeby zająć więcej miejsca i nie powstanie. Widzimy więc, że nie tylko temperatura, ale także ciśnienie decyduje o zmianie stanu skupienia. Jest także możliwe powstanie wody „przechłodzonej” pod normalnym ciśnieniem – woda taka gwałtownie krystalizuje (zamienia się w lód) np. pod wpływem wstrząsu.

- 17,8ºC

Początek (zero) skali temperatury pana Fahrenheita. Jest to temperatura zamarzania mieszaniny salmiaku z lodem. Woda zamarza w temperaturze +32°F, wrze w +212°F. Skala Fahrenheita jest obecnie używana w krajach anglosaskich.

- 25ºC

Jeżeli musicie skorzystać z samochodu możecie mieć poważne problemy, większość akumulatorów przy tej temperaturze ma zaledwie 60% pojemności i to przy założeniu, że były całkowicie naładowane. Dla akumulatorów częściowo rozładowanych pojemności będą proporcjonalnie mniejsze. Obniżenie temperatury powoduje również zastyganie oleju. W skrzyniach korbowej i biegów, wzrastają opory, jakie musi pokonać rozrusznik, czyli rośnie prąd pobierany z akumulatora podczas rozruchu. To powoduje znaczny spadek napięcia akumulatora podczas pracy rozrusznika (ponieważ w niskiej temperaturze akumulator ma znaczną oporność wewnętrzną) i czasem napięcie to już nie wystarczy do wywołania iskry w świecy zapłonowej. Zbyt mała gęstość elektrolitu (która występuje, gdy akumulator jest rozładowany) i niska temperatura mogą spowodować zamarznięcie elektrolitu i rozsadzenie obudowy akumulatora. Elektrolit o gęstości 1,10 g/cm³ zamarza w temp. 9ºC, elektrolit o gęstości 1,15 g/cm³ zamarza w temp. - 15ºC. W tak niskiej temperaturze może także zamarzać nawet najlepszy płyn do spryskiwaczy szyb – warto to sprawdzić, aby zapobiec uszkodzeniu pompki spryskiwacza.

- 35ºCKrystalizuje większość płynów chłodzących uszkadzając silniki samochodów.

- 41ºCNajniższa temperatura zanotowana w Polsce.

- 89ºCNajniższa temperatura zanotowana na Ziemi (stacja Wostok na Antarktydzie).

- 120ºCTemperatura (w cieniu Ziemi) na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej.


- 181ºC

Temperatura powstania efektu nadprzewodnictwa w wysokotemperaturowym stopie (YBCO). W metalach i ich stopach nadprzewodnictwo pojawia się w ekstremalnie niskich temperaturach (poniżej -234ºC). Dzięki nowym materiałom efekt ten można już uzyskać i w wyższych temperaturach, co rozszerza znacznie możliwości zastosowań. Obecnie obejmują one przede wszystkim budowę super silnych elektromagnesów. Dzięki temu, że nie obserwuje się w stanie nadprzewodnictwa praktycznie żadnego oporu elektrycznego, nie ma spadku napięcia, nie wydziela się więc także ciepło i można przez elektromagnes „przepuścić” prąd o natężeniu wielokrotnie wyższym niż przy braku nadprzewodnictwa. Dzięki temu pola magnetyczne wytwarzane przez nadprzewodzący elektromagnes są wielokrotnie większe. Ale uwaga! Istnieje granica – powyżej pewnego granicznego natężenia pola magnetycznego efekt nadprzewodnictwa znika. Zastosowania: kolej magnetyczna, magnetyczny rezonans jądrowy (medycyna), budowa akceleratorów cząstek (fizyka).

Ciekawostka: Efekt Meissnera, czyli lewitacja magnetyczna. Jest to ciekawy efekt wywołany oddziaływaniem magnesu z materiałem nadprzewodzącym. Powoduje on zawiśnięcie magnesu na poduszce magnetycznej nad materiałem nadprzewodzącym. Poduszka magnetyczna tworzy się niejako sama – zbliżenie magnesu indukuje w nadprzewodniku (tak samo jak w zwykłym drucie) prąd elektryczny, który z kolei sam wytwarza pole magnetyczne przeciwdziałające (zgodnie z zasadą indukcji magnetycznej) zbliżaniu magnesu. Jednak w przypadku zwykłego drutu prąd z powodu oporu elektrycznego szybko zaniknie i nie będzie efektu lewitacji. W nadprzewodniku prąd płynie stale – wytwarzając stałe pole magnetyczne, na którym unosi się magnesik.


- 183ºC

Temperatura na sondzie kosmicznej w okolicy Saturna.

- 229ºC

Temperatura na sondzie kosmicznej w okolicy Plutona.

- 270,42ºC    (2,73 K)

„Temperatura przestrzeni kosmicznej” (energia wielkiego wybuchu rozproszona we Wszechświecie w postaci mikrofalowego promieniowania reliktowego).

- 270,97ºC    (2,18 K)

Ciekły hel staje się nadciekły.

- 273,15ºC      (0 K)

Zero absolutne. Trzecia zasada termodynamiki mówi, że uzyskanie zera absolutnego jest doświadczalnie niemożliwe. W warunkach ziemskich udało się zbliżyć do tej temperatury (np.: ciekły hel udało się schłodzić do 90 mK).





Autor: Ewa Wilińska
nauczycielka w gimnazjum w Gdańsku

Komentarze + Dodaj komentarz
Zapraszamy do wyrażania opinii, redakcja portalu Interklasa.
 
Nasi partnerzy:
MEN SchoolNet eTwinning Związek Powiatów Polskich PCSS
Cisco OFEK Przyjazna Szkoła Fundacja Junior FIO CEO
Parafiada net PR Orange IMAX Cinema City WSP TWP
IMAGE PPI-ETC ArcaVir Master Solution Device


Projekt Polski Portal Edukacyjny Interkl@sa
powstał i był realizowany w latach 2000-2011 dzięki wsparciu
Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności.

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej "Polityce Prywatności".


Pytania i uwagi: portal@interklasa.pl

Regulamin portalu /  Polityka prywatności /  Ochrona własności intelektualnej /  Zasady korzystania / 
Wyłączenie odpowiedzialności /  Biuro prasowe /  Zasady współpracy /  Redakcja /  Kontakt

Przejdź na stronę ucznia Przejdź na stronę nauczyciela Przejdź na stronę rodzica Certyfikat sieciaki.pl Przyjazna strona kidprotect.pl