Jak to drzewiej bywało
![]()
O regionie
Mieszkamy w trzech małych wioskach,
należących do gminy Zator, położonej
u stóp Pogórza Karpackiego, w Kotlinie Oświęcimskiej, nad rzeką Skawą,
w województwie małopolskim, ok. 50 km od Krakowa.
GRODZISKO – trzecia z naszych wiosek-
liczy ok. 400 mieszkańców. Wieś ta jest malowniczo położona nad Skawą, na progu
Pogórza Karpackiego, na trasie kolejowej Spytkowice - Wadowice. We wsi można
odnaleźć ślady średniowiecznego grodziska. To także tutaj znajduje się jaz na
Skawie - atrakcyjne miejsce do wędkowania i wypoczynku. Miejscowość ta uważana
jest za najstarszą osadę ludzką w dolinie rzeki Skawy. Jak podają źródła,
pierwotnie wieś nazywała się Grodziszcze, co z biegiem czasu przemieniło się w
Grodzisko. Obie te nazwy są związane z archeologicznymi pojęciami "grodzisko", "grodziszcze",
"horodyszcze" oznaczającymi pozostałość po grodzie albo osadzie obronnej. Na
wzgórzu, które obecnie jest jedyną pozostałością po grodzie
i zamku, kilkakrotnie prowadzano badania archeologiczne, które dowiodły, że
pierwotna osada została założona przez ludność starszej fazy kultury łużyckiej
(ponad 1000 lat przed naszą erą). Świadczą o tym znalezione pod powierzchnią
ziemi wyraźne relikty chat z tego okresu. Z kolei w środkowym średniowieczu (X-XI-XII
w.) znajdowała się tu warownia, o czym świadczą ślady palenisk oraz wiele
znalezisk ceramicznych w postaci fragmentów talerzy, czerpaków, kubków itp.
Pierwsza wzmianka o wiosce, ukazała się dopiero w 1254 roku w dokumencie
immunitetowym wydanym przez księcia krakowskiego Bolesława Wstydliwego. Jednak
Wieś "Grodziszcze" już wcześniej była w posiadaniu klasztoru Norbertanek w
Zwierzyńcu pod Krakowem (1228 rok). W roku 1471 klasztor sprzedał Grodzisko
mieszczaninowi krakowskiemu Mikołajowi Niklin Frycze, ale w 1484 r. wykupił je
na powrót. Wkrótce (od około roku 1510) poczęli sobie do niego rościć pretensje
Myszkowscy, którzy w tym okresie wciąż poszerzali w okolicy swoje posiadłości. W
roku 1568 w niejasnych okolicznościach Grodzisko ostatecznie weszło w skład dóbr
bachowickich, których właścicielem był wówczas Andrzej Myszkowski z Mirowa herbu
Jastrzębiec.
![]()